Gan – nhà máy kỳ diệu của cơ thể

Gan là một trong những cơ quan lớn nhất của cơ thể, là cơ quan vô cùng quan trọng đối với sự sống của chúng ta. Cơ quan phức tạp này thực hiện nhiều chức năng thiết yếu cho cuộc sống. Nó đóng vai trò quan trong việc điều hòa các diễn tiến của sự sống của bạn. Bạn không thể sống mà không có nó.

Nếu ví gan như một nhà máy thì nhà máy này vô cùng kỳ diệu, khi vừa có chức năng dự trữ, lại vừa hoạt động sản xuất và xử lý các chất độc hại. Mỗi chức năng này của gan lại liên quan chặt chẽ đến nhiều nhiệm vụ quan trọng khác trong cơ thể, mà nếu không có gan thì chắc chắn cơ thể sẽ bị ảnh hưởng nghiêm trọng.

Bạn đã biết gì về lá gan của mình?

Gan là tạng lớn nhất, đồng thời cũng là tuyến tiêu hoá lớn nhất trong cơ thể. Nó chiếm khoảng 5% trọng lượng của bạn với khối lượng chừng 1,2 -1,6 kg. Lá gan có thể chất mềm, màu đỏ sẫm, bề mặt nhẵn bóng, đồng nhất. Vị trí lá gan nằm trong ổ bụng, ngay dưới cơ hoành. Gan nằm bên phải dạ dày và tạo nên giường túi mật.

– Trong hơn 500 vai trò khác nhau của gan, có một số vai trò được xem là nổi bật nhất. Đầu tiên là vai trò giải độc. Hàng ngày, cơ thể có thể bị tấn công bởi nhiều yếu tố độc hại từ các nguồn như: rượu bia, thực phẩm nhiễm độc, thuốc uống… Khi những yếu tố độc hại này theo máu đến gan, gan sẽ xử lý, chuyển hóa, biến chúng thành chất không độc hoặc ít độc hơn rồi thải ra ngoài qua phân và nước tiểu.

– Gan cũng đảm nhiệm vai trò quan trọng là sản xuất mật để giúp cơ thể tiêu hóa thức ăn. Ước tính mỗi ngày gan sản xuất khoảng 1 lít dịch mật, số mật này được dự trữ ở túi mật và khi cần sẽ được tiết vào ruột non để giúp cơ thể tiêu hóa thức ăn dễ dàng hơn. Ngược lại, mọi thức ăn sau khi được tiêu hoá ở ruột sẽ được đưa tới gan để chế biến lại rồi mới đi vào máu nuôi cơ thể. Khi tiếp nhận lượng máu lớn từ hệ tiêu hóa, gan còn đảm nhiệm vai trò chuyển hóa những chất dinh dưỡng thiết yếu như chất bột đường (glucid), chất béo (lipid) và chất đạm (protein) để tạo năng lượng cho hoạt động sống và nuôi dưỡng cơ thể.

 Với vai trò dự trữ, không chỉ thường xuyên tiếp nhận máu “chạy” qua để xử lý các chất dinh dưỡng cũng như độc hại, gan còn đảm nhiệm dự trữ máu với lượng lớn khoảng 1 lít.  Lượng máu này sẽ được huy động vào tuần hoàn khi cần thiết. Gan cũng là cơ quan giúp dự trữ glucose (dưới dạng glycogen), các vitamin và khoáng chất như vitamin A, D, B12, folate, sắt và đồng cho cơ thể.

– Ngoài ra, gan còn giữ vai trò quan trọng trong điều hòa miễn dịch và bảo vệ cơ thể khi cứ mỗi 2 phút toàn bộ máu trong cơ thể lại qua gan một lần để được gan làm sạch.

Vai trò của gan

– Biến đổi thức ăn thành những chất cần thiết cho sự sống và phát triển: Lá gan của bạn đóng một vai trò chính yếu trong việc biến đổi thức ăn thành những chất thiết yếu cho cuộc sống. Tất cả lượng máu đi ra từ dạ dày và ruột đều phải đi qua gan trước khi tới phần còn lại của cơ thể. Như vậy lá gan nằm ở một vị trí chiến lược để chuyển đổi thực phẩm được hấp thụ từ đường tiêu hóa thành các dạng mà cơ thể có thể sử dụng một cách dễ dàng. Khi thức ăn và thuốc đi đến gan, 1 loạt hoạt động bao gồm chuyển hoá, dự trữ, tổng hợp, giải độc sẽ được thực hiện.

 – Một số vai trò quan trọng khác của gan bao gồm: giúp cơ thể hấp thu những vitamin tan trong mỡ như vitamin A, D, E, K; sinh tổng hợp albumin, tạo áp lực keo của huyết tương giúp ổn định tuần hoàn máu; sản xuất các yếu tố đông cầm máu như prothrombin, fibrinogen…

Chuyển hóa các thuốc được hấp thụ từ đường tiêu hóa: Tất các thuốc được hấp thu qua đường tiêu hoá đều qua gan trước khi vào máu để đến mô đích.

–  Gan cũng tạo nên một lượng lớn chất có tác dụng chống đông máu là heparin.

– Sau khi đứa trẻ ra đời, tuỷ xương đảm nhận chức năng sản xuất hồng cầu cho cơ thể. Lúc này gan là nơi sản xuất các protein cần thiết cho sự tổng hợp hồng cầu như globin, các lipoprotein, phospholipid; dự trữ một lượng lớn vitamin B12, acid folic và sắt dưới dạng ferritin.

Gan là một trong số ít tạng có khả năng phục hồi nhu mô bị mất. Nếu khối lượng gan bị mất dưới 25% (khoảng 1/4 lá gan), tạng này vẫn có thể khôi phục hồi toàn, Đây là cơ sở quan trọng trong các thủ thuật ghép gan, cắt bỏ gan xơ hoặc khối u ở gan.

Chính vì gan đảm nhiệm nhiều vai trò quan trọng như vậy và nằm ở vị trí cửa ngõ thường xuyên “đón nhận”những chất độc hại, vi khuẩn… nên rất dễ bị nhiễm độc, suy yếu sớm và nhanh. Do đó, việc chủ động chống độc để bảo vệ gan, làm giảm nguy cơ mắc phải các bệnh lý gan thường gặp như tăng men gan, gan nhiễm mỡ, viêm gan, xơ gan hay thậm chí ung thư gan là vô cùng cần thiết.

Để đảm bảo vai trò của lá gan, hãy cải thiện chức năng gan thường xuyên

Vai trò của gan đối với cơ thể vô cùng quan trọng. Gan phải hoạt động cường độ lớn, đặc biệt khi chúng ta phải ăn nhiều thực phẩm bẩn, đồ ăn nhanh, đồ uống có hại và dùng nhiều loại thuốc. Vì vậy, tuy có khả năng tái tạo tốt, gan vẫn cần được bảo vệ và phục hồi chức năng gan thường xuyên. Điều này không chỉ giúp gan thực thiện tốt vai trò mà còn giúp ngăn ngừa một số bệnh gan nguy hiểm: gan nhiễm mỡ, viêm gan, suy gan, xơ gan, ung thư gan…

Thói quen đơn giản giúp cải thiện chức năng gan

Uống 1 cốc nước chanh tươi ấm vào buổi sáng.

Nước chanh giúp giải chất độc tích tụ qua đêm ở túi mật, kích thích bàng quang co bóp và giúp mật chảy vào ruột con. Nước chanh giúp thanh lọc toàn bộ đường tiêu hoá, giảm tích tụ độc tố đường tiêu hoá cũng như gan hiệu quả.

Ngoài ra, nước chanh còn giúp giảm mỡ trong cơ thể, trong đó có mỡ gan, giảm nguy cơ gan nhiễm mỡ hiệu quả.

Nên uống nước chanh 30 phút rồi mới ăn sáng. Nước chanh có thể pha với mật ong nguyên chất. Tuyệt đối không nên uống nước chanh đường vào thời điểm này.

Hoàng An (tổng hợp

Kỳ 2: Gan cần những gì để khỏe?

Trả lời

Email của bạn sẽ không được hiển thị công khai. Các trường bắt buộc được đánh dấu *